Czy w ciekawych czasach warto inwestowa─ç w sztuk─Ö? Zdecydowanie tak. Cz─Östo o tym pisz─Ö i m├│wi─Ö. Dzi┼Ť chcia┼éabym odwr├│ci─ç to pytanie. Czy w ciekawych czasach warto sztuk─Ö sprzedawa─ç? Czy korzystnym jest pozbywanie si─Ö posiadanych zbior├│w? Tu odpowied┼║ te┼╝ jest twierdz─ůca.

┼╗eby kto┼Ť m├│g┼é kupi─ç, sprzeda─ç musi kto┼Ť. Zasada jest prosta. Wynika z niej jedna z przyczyn o┼╝ywienia na rynku sztuki w momencie kryzysu ekonomicznego. Z jednej strony jest ono spowodowane niemal zerowym oprocentowaniem depozyt├│w bankowych, niepewno┼Ťci─ů inwestycji gie┼édowych, inflacj─ů i coraz ta┼äsz─ů z┼éot├│wk─ů, z drugiej wynika z pojawiania si─Ö na rynku sztuki prac ciekawych, cz─Östo nawet bardzo ciekawych oraz takich, kt├│rych od lat na rynku nie by┼éo. Prywatni kolekcjonerzy to normalni ludzie. Maj─ů firmy, s─ů gdzie┼Ť zatrudnieni, maj─ů r├│┼╝ny stan zdrowia. Kiedy recesja dotyka ich biznesy, ich miejsca pracy lub ich samych bezpo┼Ťrednio, cz─Östo decyduj─ů si─Ö na sprzeda┼╝ obiekt├│w, kt├│rych jeszcze kilka miesi─Öcy temu nie oddaliby za ┼╝adne skarby.

Podobnie dzieje si─Ö z osobami, kt├│re posiadaj─ů ciekawe artystycznie walory, ale nie s─ů kolekcjonerami. To ludzie, kt├│rzy dostali jakie┼Ť dzie┼éo w prezencie lub je odziedziczyli. Cz─Östo nie s─ů zmuszeni sytuacj─ů do sprzeda┼╝y, ale chc─ů mimo to spieni─Ö┼╝y─ç posiadany obiekt, aby zapewni─ç sobie ┼éatwy dost─Öp do got├│wki w mniej stabilnych czasach. I jedni, i drudzy zdaj─ů sobie spraw─Ö z tego, ┼╝e dzi┼Ť sztuka osi─ůga bardzo atrakcyjne ceny. Kryzys to zawsze dobry moment i dla kupuj─ůcych, i dla sprzedaj─ůcych. Kupuj─ůcy mog─ů naby─ç ciekawe prace ÔÇô cz─Östo w okazyjnych cenach, je┼Ťli komu┼Ť spieszy si─Ö ze sprzeda┼╝─ů. Sprzedaj─ůcy, o ile maj─ů czas i wiedz─Ö na temat rynku oraz tego, co sprzedaj─ů, mog─ů oczekiwa─ç wysokich kwot transakcyjnych i sporej satysfakcji.

Czasy kryzysowe to te┼╝ dobry moment na remanenty w posiadanych kolekcjach. M─ůdre decyzje sprzeda┼╝owe mog─ů doprowadzi─ç do zadowalaj─ůcych transakcji. To czas, aby sprzeda─ç prace, kt├│re wydawa┼éy si─Ö trudne do up┼éynnienia i odzyska─ç wk┼éad. To te┼╝ czas na sprzeda┼╝ obiekt├│w, kt├│re s─ů dobre, cenne i warto┼Ťciowe, ale do kolekcji nam ju┼╝ nie pasuj─ů. Dzi─Öki takim posuni─Öciom mo┼╝na zyska─ç p┼éynno┼Ťci na zakupy rarytas├│w w┼éa┼Ťnie pojawiaj─ůcych si─Ö na rynku lub naby─ç prace tych artyst├│w, kt├│rych dzie┼éa od dawna chcieli┼Ťmy posiada─ç.

Dzi┼Ť jest te┼╝ dobry moment na sprzedawanie dzie┼é, kt├│re z racji na r├│┼╝ne czynniki np. ┼Ťmier─ç artysty, wa┼╝na wystawa czy publikacja, szersze zainteresowanie innych kolekcjoner├│w czy rekordy aukcyjne, zacz─Ö┼éy osi─ůga─ç znaczne kwoty. Warto pomy┼Ťle─ç o rozstaniu si─Ö z takimi pracami, bo koniunktura na nie mo┼╝e by─ç chwilowa. Wyczu─ç moment sprzeda┼╝y to sztuka, kt├│r─ů posiedli niekt├│rzy kolekcjonerzy, najcz─Ö┼Ťciej ci korzystaj─ůcy z pomocy dobrych doradc├│w.

Sprzedaj─ůc dzie┼éo sztuki musimy pami─Öta─ç, ┼╝e mamy do wyboru kilka dr├│g. Na pewno warto to zrobi─ç za po┼Ťrednictwem renomowanej galerii lub domu aukcyjnego. Ka┼╝dy z tych podmiot├│w, o czym cz─Östo zapominamy, zajmuje si─Ö nie tylko sprzeda┼╝─ů prac ostatecznemu klientowi, ale te┼╝ pozyskuje dzie┼éa do sprzeda┼╝y od ich w┼éa┼Ťcicieli. Czasami s─ů to arty┼Ťci lub ich spadkobiercy, ale cz─Östo kolekcjonerzy czy osoby posiadaj─ůce dzie┼éa sztuki troch─Ö z przypadku.

Dlaczego warto korzysta─ç z po┼Ťrednictwa wyspecjalizowanych firm, skoro bior─ů one do┼Ť─ç spore prowizje? W domu aukcyjnym przede wszystkim spotkamy si─Ö z ekspertami, kt├│rzy po┼Ťwiadcz─ů (lub nie) autentyczno┼Ť─ç posiadanych przez nas prac. Ponadto pomog─ů ustali─ç w┼éa┼Ťciw─ů cen─Ö sprzeda┼╝y lub cen─Ö wywo┼éawcz─ů na aukcji. Okre┼Ťl─ů te┼╝ estymacj─Ö, czyli kwot─Ö podawan─ů ÔÇ×w wide┼ékachÔÇŁ, sugeruj─ůc─ů za jakie pieni─ůdze faktycznie dzie┼éo powinno zosta─ç sprzedane. Dom aukcyjny posiada bazy danych klient├│w, kt├│rym aktywnie oferuje obiekty. Spotkamy si─Ö tam r├│wnie┼╝ z doradztwem na poziomie strategicznym. To oznacza, ┼╝e dowiemy si─Ö, jak sprzeda─ç dzie┼éo najlepiej. Po pierwsze ustalimy, co owe ÔÇ×najlepiejÔÇŁ oznacza dla nas. Mo┼╝e oznacza─ç najszybciej lub najdro┼╝ej. Te dwie kwestie rzadko id─ů w parze.

Strategia, najpro┼Ťciej rzecz ujmuj─ůc, pozwala zakwalifikowa─ç dzie┼éo do sprzeda┼╝y w ekskluzywnych ofertach do wybranych kolekcjoner├│w, na aukcji, na aukcji internetowej czy w sprzeda┼╝y galeryjnej. Spos├│b ofertowania pracy cz─Östo ma kluczowe znaczenie dla uzyskanej ceny. Domy aukcyjne zazwyczaj nie kupuj─ů prac za got├│wk─Ö. Wyj─ůtkiem s─ů obiekty o niezwyk┼éej atrakcyjno┼Ťci, kt├│re s─ů kupowane po to, aby nie trafi┼éy do sprzeda┼╝y u konkurencji. S─ů to jednak przypadki rzadkie. Poza po┼éo┼╝eniem got├│wki na st├│┼é, w domu aukcyjnym mo┼╝emy liczy─ç na szeroko zakrojon─ů, fachow─ů pomoc przy sprzeda┼╝y.

Do jakich dom├│w aukcyjnych warto si─Ö zwraca─ç? Uwa┼╝am, ┼╝e wyb├│r konkretnego partnera ma du┼╝e znaczenie. Niekt├│re domy aukcyjne, cho─ç sprzedaj─ů ÔÇ×wszystkoÔÇŁ, to jednak specjalizuj─ů si─Ö w pewnych tematach. Dlatego chc─ůc sprzeda─ç prace z zakresu malarstwa dawnego lub stare meble zwr├│ci┼éabym si─Ö do Rempexu, z bi┼╝uteri─ů i malarstwem o tematyce marynistycznej posz┼éabym do Sopockiego Domu Aukcyjnego, a z malarstwem z kr─Ögu ├ëcole de Paris do Polswiss Art. Do Xanadu zapraszam przede wszystkim osoby chc─ůce sprzeda─ç klasyk─Ö nowoczesno┼Ťci, malarstwo i rze┼║b─Ö wsp├│┼éczesn─ů oraz tw├│rczo┼Ť─ç artyst├│w ┼╝yj─ůcych.

Czytaj tak┼╝e: Sztuka w czasach pandemii

Agnieszka Gniotek w┼éa┼Ťcicielka Galeria Xanadu

Agnieszka Gniotek
w┼éa┼Ťcicielka Galerii Xanadu
www.galeriaxanadu.pl

Od 20 lat zwi─ůzana zawodowo ze sztuk─ů, za┼Ť od dekady z rynkiem sztuki. Jest historykiem i krytykiem sztuki, kuratorem wystaw, jurorem konkurs├│w, a tak┼╝e wyk┼éadowc─ů w zakresie tematyki zwi─ůzanej z kolekcjonowaniem i rynkiem sztuki. Publikowa┼éa w takich mediach, jak: Art&Business, Puls Biznesu, Modern Art, Sztuka.pl, Private Banking, Cash Magazine.